Büyü Kitabı
300+ yapay zeka ve teknoloji terimi. Simya yolculuğunda rehberin.
A/B Testi (Yapay Zeka)
Farklı model versiyonlarını veya prompt varyasyonlarını karşılaştırmalı olarak değerlendirme yöntemi.
AI Wrapper
Mevcut büyük modellerin üzerine inşa edilen, katma değer sunan uygulama.
API (Uygulama Programlama Arayüzü)
Yazılımların birbirleriyle iletişim kurmasını sağlayan standart arayüz.
AWS SageMaker
Amazon'un makine öğrenmesi modellerini geliştirme, eğitme ve dağıtma platformu.
Adaptif Öğrenme
Kullanıcının seviyesine ve performansına göre içeriği otomatik ayarlayan eğitim yaklaşımı.
Adobe Firefly
Adobe'un Photoshop ve Creative Cloud ürünlerine entegre ettiği, ticari kullanıma uygun görsel üretim aracı.
Adobe Podcast
Ses dosyalarından arka plan gürültüsünü temizleyen ve kaliteyi artıran ücretsiz web aracı.
Agentic AI
Otonom karar alıp çoklu adımları zincirleme yürütebilen gelişmiş AI sistemi.
Ajan (Agent)
Belirli hedeflere ulaşmak için otonom kararlar alabilen, araçları kullanabilen yapay zeka sistemi.
Aktarım Öğrenimi (Transfer Learning)
Önceden eğitilmiş bir modelin bilgisini yeni bir göreve uyarlamak için kullanılan teknik.
Akustik Model
Ses dalgalarını metne dönüştürmek için kullanılan, konuşma tanıma sistemlerinin temel bileşeni.
Alan Adaptasyonu (Domain Adaptation)
Genel amaçlı bir modeli belirli bir sektör veya konuya özelleştirme süreci.
Alignment (Hizalama)
Yapay zeka sistemlerinin insan değerleri ve niyetleriyle uyumlu davranmasını sağlama çalışması.
AlphaFold
DeepMind tarafından geliştirilen, protein yapılarını tahmin eden devrimci yapay zeka sistemi.
AlphaGo
DeepMind'ın Go oyununda dünya şampiyonunu yenen yapay zeka programı.
Amazon Bedrock
AWS üzerinden çeşitli temel modellere (Claude, Llama vb.) API erişimi sunan yönetilen hizmet.
Amazon Q
AWS'nin kurumsal veri ve sistemlerle entegre çalışan iş odaklı yapay zeka asistanı.
Anahtar Kelime Çıkarımı
Metinden en önemli terimleri otomatik olarak belirleme işlemi.
Anthropic
Claude modellerini geliştiren, AI güvenliği odaklı San Francisco merkezli yapay zeka şirketi.
Anthropic Console
Anthropic'in Claude API'ını test etmek ve yönetmek için sunduğu platform.
Aria
Opera tarayıcısına entegre edilmiş AI asistan.
Artifact
Claude'un oluşturduğu, ayrı pencerede görüntülenen kod veya içerik çıktısı.
Artırılmış Gerçeklik (AR)
Gerçek dünya görüntüsü üzerine dijital içerik bindiren teknoloji.
Asistan API
Geliştiricilerin kendi uygulamalarına AI asistan özellikleri eklemesini sağlayan programlama arayüzü.
Attention Head
Transformer'da farklı ilişki türlerini öğrenen bağımsız dikkat birimi.
Attention Mechanism (Dikkat Mekanizması)
Modelin girdi içindeki farklı bölümlere farklı ağırlıklar vererek odaklanmasını sağlayan mimari.
Auto-GPT
Verilen bir hedef doğrultusunda kendi kendine görevler oluşturup çalıştırabilen otonom AI ajanı.
AutoML
Makine öğrenmesi model seçimi ve hiperparametre ayarlamayı otomatikleştiren sistemler.
Autoencoder
Veriyi sıkıştırıp yeniden oluşturmayı öğrenen, boyut indirgeme ve özellik çıkarmada kullanılan sinir ağı.
Ayrık GPU
Ana işlemciden bağımsız, kendi belleğine sahip grafik işlem birimi.
Azure OpenAI Service
Microsoft Azure üzerinden OpenAI modellerine kurumsal erişim sağlayan hizmet.
Açık Ağırlıklar (Open Weights)
Model parametrelerinin kamuya açık şekilde paylaşıldığı, indirip kullanılabilir yapay zeka modelleri.
Açık Kaynak Yapay Zeka
Kaynak kodu ve/veya ağırlıkları herkese açık olan, üzerinde değişiklik yapılabilen AI projeleri.
BERT
Google'ın 2018'de yayınladığı, çift yönlü bağlam anlayan devrimci dil modeli.
BLIP
Görsel ve metin anlayışını birleştiren, görsel soru cevaplama yapabilen multimodal model.
BPE (Byte Pair Encoding)
Metni alt parçalara (token) bölen, yaygın kullanılan tokenizasyon algoritması.
Backpropagation
Sinir ağlarında hata gradyanını geriye doğru ileten öğrenme algoritması.
Batch İşleme
Birden fazla isteği gruplandırarak tek seferde işleme yöntemi.
Bağlam Penceresi (Context Window)
Bir AI modelinin tek seferde işleyebildiği maksimum metin uzunluğu (token sayısı).
Bağlam İçi Öğrenme (In-Context Learning)
Modele örnekler vererek, ek eğitim olmadan yeni görevleri öğretme tekniği.
Benchmark
Farklı AI modellerinin performansını karşılaştırmak için kullanılan standart test seti.
Bias (Önyargı)
Eğitim verisindeki dengesizliklerden kaynaklanan, modelin sistematik hataları.
Bilgi Grafiği (Knowledge Graph)
Varlıklar ve aralarındaki ilişkileri ağ yapısında temsil eden veri modeli.
Bilgi Çıkarımı (Information Extraction)
Yapılandırılmamış metinden isimleri, tarihleri, ilişkileri otomatik tespit etme.
Bing Chat
Microsoft'un Bing arama motoruna entegre ettiği GPT tabanlı sohbet arayüzü, şimdi Copilot.
Black Box (Kara Kutu)
İç işleyişi anlaşılamayan veya açıklanamayan AI modeli.
Bloom
BigScience tarafından açık erişimli olarak geliştirilen, 46 dili destekleyen büyük dil modeli.
Bot
Belirli görevleri otomatik olarak yerine getiren yazılım programı.
CLIP
OpenAI'ın geliştirdiği, görsel ve metin eşleştirmesi yapabilen multimodal model.
CUDA
NVIDIA'nın GPU'larda paralel hesaplama yapmayı sağlayan programlama platformu.
Canlı Altyazı
Konuşmayı gerçek zamanlı olarak metne dönüştüren erişilebilirlik özelliği.
Canva AI
Canva'nın tasarım platformuna entegre ettiği yapay zeka özellikleri.
Canvas
ChatGPT'nin belge ve kod düzenleme için sunduğu yan panel arayüzü.
Chain of Thought (Düşünce Zinciri)
Modelin adım adım mantık yürütmesini sağlayarak doğru sonuca ulaşmasını teşvik eden prompting tekniği.
Character.AI
Kullanıcıların kurgusal veya gerçek karakterlerle sohbet edebildiği eğlence odaklı chatbot platformu.
ChatGPT
OpenAI tarafından geliştirilen, doğal dil üzerinden sohbet edebilen üretken yapay zeka uygulaması.
ChatGPT Plus
ChatGPT'nin aylık ücretli, GPT-4 erişimi ve öncelikli kullanım sunan premium versiyonu.
Chatbot
Metin veya ses tabanlı konuşma yapabilen otomatik yanıt sistemi.
Chinchilla
DeepMind'ın geliştirdiği, optimal eğitim ölçeklendirmesini araştıran dil modeli.
Chroma
Yerel geliştirme ve küçük projeler için tasarlanmış açık kaynaklı vektör veritabanı.
Claude
Anthropic tarafından geliştirilen, güvenlik ve yararlılık dengesine odaklanan büyük dil modeli.
Claude Code
Anthropic'in terminal tabanlı, kod yazma ve düzenleme konusunda uzmanlaşmış AI geliştirme aracı.
Claude Haiku
Claude model ailesinin en hızlı ve ekonomik, basit görevler için optimize edilmiş versiyonu.
Claude Opus
Claude model ailesinin en yetenekli, karmaşık görevler için tasarlanmış premium versiyonu.
Claude Sonnet
Claude model ailesinin denge odaklı, hız ve kalite arasında optimum noktada konumlanan versiyonu.
Cloud GPU
Bulut üzerinden kiralanan, AI model eğitimi ve çıkarımı için kullanılan grafik işlemci.
Cohere
Kurumsal odaklı dil modelleri ve embedding çözümleri sunan Kanada merkezli AI şirketi.
Command R
Cohere'in RAG ve araç kullanımı için optimize edilmiş kurumsal dil modeli.
Computer Vision (Bilgisayarlı Görü)
Bilgisayarların görsel içerikleri anlayıp yorumlamasını sağlayan AI dalı.
Constitutional AI
Anthropic'in Claude'u eğitirken kullandığı, kurallara dayalı güvenlik yaklaşımı.
ControlNet
Stable Diffusion'da görsel üretimi hassas şekilde yönlendiren eklenti.
Conversational AI
Doğal, çok turlu diyalog yürütebilen yapay zeka sistemleri.
Copilot
Microsoft'un Office, Windows ve GitHub ürünlerine entegre ettiği AI asistan markası.
CrewAI
Birden fazla AI ajanının koordineli çalışmasını sağlayan framework.
Cursor
AI destekli kod düzenleme ve yazma yetenekleriyle öne çıkan modern kod editörü.
D-ID
Fotoğrafları konuşan videolara dönüştüren yapay zeka platformu.
DALL·E
OpenAI'ın metin açıklamalarından görsel üreten öncü image generation modeli.
DALL·E 3
OpenAI'ın geliştirilmiş görsel üretim modeli; metin takibi ve kalite açısından önceki sürümlerden üstün.
Data Augmentation (Veri Artırma)
Mevcut eğitim verisinden yeni örnekler türeterek veri setini genişletme tekniği.
Data Labeling (Veri Etiketleme)
Makine öğrenmesi için ham veriye açıklama ve kategori ekleme işlemi.
Data Pipeline
Veriyi toplama, işleme ve modele besleme süreçlerini otomatikleştiren sistem.
DeepFake
Yapay zeka ile oluşturulan sahte video veya ses içeriği.
DeepL
Almanya merkezli, kalitesiyle öne çıkan yapay zeka destekli çeviri hizmeti.
DeepMind
Google'a ait, AlphaGo ve AlphaFold gibi çığır açan projelerin arkasındaki AI araştırma laboratuvarı.
DeepSeek
Çin merkezli, açık ağırlıklı ve rekabetçi maliyetli modeller sunan yapay zeka şirketi.
Derin Öğrenme (Deep Learning)
Çok katmanlı yapay sinir ağları kullanan makine öğrenmesi alt dalı.
Diffusion Model (Yayılım Modeli)
Gürültüden başlayarak adım adım görsel üreten üretken AI mimarisi.
Dify
Açık kaynaklı LLM uygulama geliştirme ve workflow oluşturma platformu.
Dijital İkiz (Digital Twin)
Fiziksel bir nesnenin veya sistemin AI destekli sanal kopyası.
Discord Bot
Discord sunucularında otomatik görevler yapan, genellikle AI destekli yazılım.
Distillation
Büyük modelin bilgisini küçük modele aktararak verimli model üretme.
Doğal Dil Üretimi (NLG)
Yapılandırılmış veriden okunabilir metin oluşturma süreci.
Doğal Dil İşleme (NLP)
Bilgisayarların insan dilini anlaması ve üretmesi üzerine çalışan AI dalı.
Doğruluk (Accuracy)
Modelin doğru tahmin yapma oranını gösteren temel performans metriği.
Dropout
Eğitim sırasında rastgele nöronları devre dışı bırakan, aşırı öğrenmeyi önleyen teknik.
Duygu Analizi (Sentiment Analysis)
Metindeki olumlu, olumsuz veya nötr duygu tonunu tespit etme.
Edge AI
Yapay zeka işlemlerini bulut yerine cihazın kendisinde çalıştırma yaklaşımı.
ElevenLabs
Gerçekçi ses klonlama ve metin okuma teknolojisiyle öne çıkan yapay zeka şirketi.
Eliza
1966'da geliştirilen, tarihte ilk chatbot kabul edilen terapist simülasyonu.
Elon Musk
Tesla, SpaceX ve xAI'ın kurucusu; AI tartışmalarında etkili isim.
Embedding
Kelimeleri, cümleleri veya görselleri matematiksel vektörler olarak temsil etme.
Embedding Modeli
Metin veya görselleri sayısal vektörlere dönüştüren özelleşmiş AI modeli.
Emergent Abilities (Ortaya Çıkan Yetenekler)
Büyük modellerde beklenmedik şekilde ortaya çıkan, eğitilmemiş kapasiteler.
Encoder-Decoder
Girdiyi sıkıştırıp sonra yeniden üreten sinir ağı mimarisi.
Epoch
Eğitim verisinin tamamının model tarafından bir kez işlendiği döngü.
Ernie Bot
Baidu'nun geliştirdiği Çin'in önde gelen büyük dil modeli.
Etik Yapay Zeka
Adil, şeffaf ve sorumlu AI sistemleri geliştirme ilkeleri ve uygulamaları.
Explainability (Açıklanabilirlik)
AI modellerinin kararlarını insanların anlayabileceği şekilde açıklama yeteneği.
Ezberleme (Memorization)
Modelin eğitim verisini genellemek yerine aynen hatırlaması.
Eğitim Verisi (Training Data)
Makine öğrenmesi modellerini eğitmek için kullanılan örnek veri seti.
Falcon
Technology Innovation Institute tarafından geliştirilen açık kaynaklı büyük dil modeli.
Faydalı AI (Beneficial AI)
İnsanlık için net pozitif etki yaratacak şekilde tasarlanan yapay zeka.
Feature Engineering
Ham veriden modelin öğrenebileceği anlamlı özellikler çıkarma süreci.
Feature Store
Makine öğrenmesi özelliklerini merkezi olarak saklayan ve sunan altyapı.
Feed Forward Network
Bilginin sadece ileri yönde aktığı, en basit sinir ağı türü.
Few-Shot Learning
Çok az örnekle yeni görevleri öğrenebilme yeteneği.
Figure
İnsansı robotlar geliştiren, OpenAI yatırımı alan robotik şirketi.
Fine-tuning (İnce Ayar)
Önceden eğitilmiş modeli belirli bir görev veya veri setiyle özelleştirme.
Floating Point (Kayan Nokta)
Ondalıklı sayıları bilgisayar belleğinde temsil etme formatı.
Flux
Black Forest Labs tarafından geliştirilen, Stable Diffusion'ın devamı niteliğinde görsel üretim modeli.
Fotogerçekçi Görsel Üretimi
Gerçek fotoğraflardan ayırt edilmesi güç AI görselleri oluşturma.
Foundation Model (Temel Model)
Geniş veri üzerinde eğitilmiş, çeşitli görevlere adapte edilebilen büyük AI modeli.
Function Calling
AI modellerinin dış API'ları ve araçları kullanabilmesini sağlayan özellik.
GAN (Generative Adversarial Network)
Üretici ve ayırt edici iki ağın yarışarak öğrendiği görsel üretim mimarisi.
GPT (Generative Pre-trained Transformer)
OpenAI'ın geliştirdiği, modern dil modellerinin temelini oluşturan mimari.
GPT-3.5
ChatGPT'nin ücretsiz sürümünde kullanılan, hızlı ve verimli OpenAI modeli.
GPT-4
OpenAI'ın multimodal yeteneklere sahip, 2023'te yayınlanan güçlü dil modeli.
GPT-4 Turbo
GPT-4'ün daha hızlı, ucuz ve güncel bilgi içeren optimize edilmiş versiyonu.
GPT-4o
OpenAI'ın ses, görsel ve metin arasında doğal geçiş yapabilen omnimodal modeli.
GPT-4o Mini
GPT-4o'nun daha hızlı ve ekonomik, hafif görevler için optimize edilmiş versiyonu.
GPU (Grafik İşlem Birimi)
Paralel hesaplamada uzmanlaşmış, AI eğitimi için kritik donanım.
GPU Kıtlığı
AI talebinin artmasıyla GPU tedarikinde yaşanan küresel sıkıntı.
Gemini
Google'ın geliştirdiği, arama entegrasyonu ve multimodal yetenekleriyle öne çıkan AI modeli.
Gemini Advanced
Google'ın en güçlü AI modellerine erişim sunan ücretli abonelik hizmeti.
Gemini Nano
Google'ın mobil cihazlarda çalışmak üzere optimize ettiği küçük AI modeli.
Gemma
Google'ın açık ağırlıklarla paylaştığı hafif dil modeli serisi.
Genel Yapay Zeka (AGI)
Her türlü entelektüel görevi insan seviyesinde yerine getirebilecek varsayımsal AI.
Generative AI (Üretken Yapay Zeka)
Metin, görsel, ses veya video gibi yeni içerikler oluşturabilen AI sistemleri.
GitHub Copilot
GitHub ve Microsoft'un geliştirdiği, kod önerileri sunan AI programlama asistanı.
Google AI Studio
Google'ın Gemini modellerini test etmek ve API anahtarı almak için sunduğu ücretsiz platform.
Google Colab
Google'ın ücretsiz GPU erişimi sunan bulut tabanlı Jupyter notebook ortamı.
Gradient Descent (Gradyan İnişi)
Sinir ağlarının öğrenmesini sağlayan temel optimizasyon algoritması.
Gradio
Python ile hızlı AI demo arayüzleri oluşturmaya yarayan kütüphane.
Grok
xAI tarafından geliştirilen, X platformuna entegre AI chatbot.
Groq
Özel LPU çipleriyle ultra hızlı LLM çıkarımı sunan donanım şirketi.
Grounding (Temellendirme)
AI yanıtlarını güncel veya doğrulanabilir kaynaklara dayandırma.
Guardrails
AI modellerinin güvenli ve uygun yanıtlar vermesini sağlayan koruma mekanizmaları.
Görsel Anlama (Vision Understanding)
AI'ın fotoğraf ve videoları analiz edip yorumlamasını sağlayan yetenek.
Görsel Dil Modeli (VLM)
Hem görsel hem metin verisini anlayıp işleyebilen multimodal AI.
H100
NVIDIA'nın AI eğitimi için tasarladığı en güçlü veri merkezi GPU'su.
Hallucination (Halüsinasyon)
AI modelinin gerçek olmayan, uydurma bilgiler üretmesi durumu.
Hallucination Rate
Modelin uydurma bilgi üretme sıklığını ölçen metrik.
Haystack
RAG ve arama uygulamaları için tasarlanmış açık kaynaklı NLP framework.
HeyGen
AI avatarlarla video içerik oluşturmayı sağlayan video üretim platformu.
Hidden Layer (Gizli Katman)
Sinir ağlarında giriş ve çıkış arasındaki ara işlem katmanları.
Hiperparametre
Model eğitimi öncesi belirlenen, öğrenme hızı veya katman sayısı gibi ayarlar.
Hugging Face
Açık kaynak AI modelleri ve araçları için merkezi platform ve topluluk.
Human Feedback (İnsan Geri Bildirimi)
Model çıktılarını değerlendiren insan yorumlarının eğitime dahil edilmesi.
Human-in-the-Loop
Kritik kararlarda insan onayı veya müdahalesi gerektiren AI sistem tasarımı.
Ideogram
Özellikle metin içeren görsellerde başarılı sonuçlar veren AI görsel üretim aracı.
Image Captioning
Görsellerin içeriğini otomatik olarak metin olarak tanımlama.
Image-to-Image
Mevcut bir görseli giriş alarak yeni bir görsel üreten AI tekniği.
Inference (Çıkarım)
Eğitilmiş modelin yeni veriler üzerinde tahmin yapması süreci.
Inference Time
Modelin bir yanıt üretmesi için geçen süre.
Inpainting
Görseldeki seçili bir alanı AI ile yeniden doldurma veya düzenleme.
Instruction Tuning
Modeli doğal dil komutlarını takip etmek üzere eğitme süreci.
JSON Mode
AI modelinin çıktısını yapılandırılmış JSON formatında vermesini zorlayan mod.
Jailbreak
AI modellerinin güvenlik kısıtlamalarını aşmaya çalışan prompt teknikleri.
Jupyter Notebook
Kod, metin ve görselleri birleştiren interaktif hesaplama ortamı.
Kaggle
Veri bilimi yarışmaları, veri setleri ve notebook'lar sunan Google platformu.
Karakter AI
Kullanıcıların çeşitli kişiliklerle sohbet edebildiği eğlence platformu.
Kayıp Fonksiyonu (Loss Function)
Modelin tahminleri ile gerçek değerler arasındaki farkı ölçen matematiksel ifade.
Keras
Kullanım kolaylığıyla öne çıkan, TensorFlow üzerinde çalışan derin öğrenme kütüphanesi.
Kişiselleştirme
AI sistemlerinin kullanıcı tercihlerine göre deneyimi özelleştirmesi.
Kling
Kuaishou tarafından geliştirilen, uzun ve tutarlı video üretebilen Çin menşeli AI.
Knowledge Base (Bilgi Tabanı)
Yapılandırılmış bilgi içeren, AI sistemlerinin referans aldığı veri deposu.
Knowledge Cutoff (Bilgi Kesim Tarihi)
AI modelinin eğitim verisinin son güncellendiği tarih.
Knowledge Distillation (Bilgi Damıtma)
Büyük modelin bilgisini daha küçük bir modele aktarma tekniği.
LLM Ops
Büyük dil modellerinin üretim ortamında yönetimi için operasyonel pratikler.
LLaMA
Meta'nın araştırma topluluğuyla paylaştığı açık ağırlıklı dil modeli serisi.
LLaMA 2
Meta'nın ticari kullanıma açtığı, geliştirilmiş açık ağırlıklı dil modeli.
LLaMA 3
Meta'nın 2024'te yayınladığı, performansı kapalı modellere yaklaşan açık model.
LangChain
LLM uygulamaları geliştirmek için zincirleme yapılar sunan Python framework.
LangGraph
LangChain ekibinin geliştirdiği, karmaşık AI workflow'ları için graf tabanlı framework.
Large Language Model (LLM)
Milyarlarca parametre içeren, dil anlama ve üretme konusunda uzmanlaşmış AI.
Latent Space (Gizli Uzay)
AI modellerinin verileri dahili olarak temsil ettiği matematiksel boyut.
Leonardo.ai
Oyun ve dijital sanat odaklı, özelleştirilmiş görsel üretim platformu.
LoRA (Low-Rank Adaptation)
Büyük modelleri az kaynakla fine-tune etmeyi sağlayan verimli teknik.
Local AI
Bulut yerine kullanıcının kendi bilgisayarında çalışan yapay zeka sistemleri.
Luma AI
3D model ve video üretimi konusunda uzmanlaşmış yapay zeka şirketi.
Luma Dream Machine
Luma AI'ın metin ve görsellerden video üreten üretken AI aracı.
MCP (Model Context Protocol)
AI modellerinin dış araç ve verilerle etkileşimini standartlaştıran açık protokol.
MLOps
Makine öğrenmesi projelerinin operasyonel yönetimi için pratikler ve araçlar.
Machine Learning (Makine Öğrenmesi)
Veriden kalıplar öğrenerek tahmin yapabilen algoritma ve sistemler.
Makine Çevirisi
Metni bir dilden diğerine otomatik çeviren AI sistemi.
Memory (Bellek)
AI sistemlerinin konuşma geçmişini veya kullanıcı bilgilerini hatırlama yeteneği.
Meta AI
Meta'nın geliştirdiği AI asistan ve altyapı markası.
Microsoft Copilot
Microsoft'un Office, Windows ve Bing'e entegre ettiği AI asistan ürün ailesi.
Midjourney
Discord üzerinden çalışan, estetik kalitesiyle öne çıkan görsel üretim platformu.
Milvus
Büyük ölçekli vektör arama için tasarlanmış açık kaynaklı veritabanı.
Mistral
Fransa merkezli, açık ve verimli modelleriyle öne çıkan AI şirketi.
Mixtral
Mistral'ın geliştirdiği, Mixture of Experts mimarisini kullanan açık model.
MoE (Mixture of Experts)
Farklı uzman ağların seçici olarak aktive edildiği verimli model mimarisi.
Model Kartı (Model Card)
AI modelinin yetenekleri, sınırları ve kullanım alanlarını belgeleyen format.
Multimodal AI (Çok Modlu AI)
Metin, görsel, ses gibi farklı veri türlerini birlikte işleyebilen sistem.
NER (Named Entity Recognition)
Metindeki isimleri, yerleri, tarihleri otomatik tespit etme görevi.
NPU (Neural Processing Unit)
Yapay zeka işlemleri için optimize edilmiş özel işlemci birimi.
NVIDIA
AI çipleri ve GPU pazarında baskın konumdaki Amerikan teknoloji şirketi.
Nano Banana
Kökeni tam olarak açıklanmamış, metin komutlarıyla görsel üreten deneysel AI.
Neural Network (Sinir Ağı)
İnsan beyninden ilham alan, bağlı düğümlerden oluşan hesaplama yapısı.
No-Code AI
Kod yazmadan yapay zeka uygulamaları geliştirmeyi sağlayan araçlar.
NotebookLM
Google'ın dokümanları analiz edip soru-cevap yapabilen AI araştırma asistanı.
OCR (Optik Karakter Tanıma)
Görüntülerden veya taranmış belgelerden metin çıkaran teknoloji.
Object Detection (Nesne Tespiti)
Görüntüdeki nesneleri tespit edip konumlandıran bilgisayarlı görü görevi.
Ollama
Yerel bilgisayarda açık kaynak LLM'leri çalıştırmayı kolaylaştıran araç.
One-Shot Learning
Tek bir örnekle yeni kavramları öğrenebilme yeteneği.
OpenAI
ChatGPT ve GPT modellerini geliştiren, AI alanının öncü şirketlerinden.
OpenAI API
GPT ve diğer OpenAI modellerine programatik erişim sağlayan arayüz.
OpenRouter
Farklı AI model sağlayıcılarına tek API üzerinden erişim sunan hizmet.
Operator
OpenAI'ın geliştirdiği, web tarayıcısını kullanabilen otonom AI ajanı.
Outpainting
Görüntünün sınırlarını genişleterek dışarısını AI ile doldurma.
Overfitting (Aşırı Öğrenme)
Modelin eğitim verisini ezberleyip yeni verilerde başarısız olması.
Parameter (Parametre)
Sinir ağının eğitim sırasında öğrendiği ayarlanabilir değerler.
Perplexity
AI destekli, kaynak gösteren arama motoru ve araştırma asistanı.
Phi
Microsoft'un geliştirdiği, boyutuna göre güçlü performans gösteren küçük dil modeli.
Pika Labs
Metin ve görsellerden video üreten, yaratıcı odaklı AI startup.
Pinecone
Embedding verilerini saklayıp anlam bazlı arama yapan vektör veritabanı.
Pipeline
Veri işleme ve model çalıştırma adımlarını sıralı olarak düzenleyen yapı.
PlayHT
Gerçekçi metin-ses dönüşümü sunan voice cloning platformu.
Pre-training (Ön Eğitim)
Modelin geniş veri üzerinde genel bilgi edindiği ilk eğitim aşaması.
Prompt
AI modeline verilen, yanıtı yönlendiren metin girdisi.
Prompt Engineering
AI'dan istenen sonuçları almak için prompt'ları optimize etme disiplini.
Prompt Injection
Kötü niyetli girdiyle AI'ın davranışını manipüle etme saldırısı.
Prompt Library
Hazır, test edilmiş prompt şablonları koleksiyonu.
PyTorch
Meta tarafından geliştirilen, araştırmada lider açık kaynak derin öğrenme kütüphanesi.
QLoRA
LoRA'yı quantize edilmiş modeller üzerinde uygulayan bellek verimli fine-tuning.
Quantization (Niceleme)
Model ağırlıklarını daha düşük hassasiyete dönüştürerek sıkıştırma.
Question Answering
Verilen bağlam veya bilgi tabanı üzerinden soruları yanıtlama görevi.
R1
DeepSeek tarafından geliştirilen, akıl yürütme odaklı açık model.
RAG (Retrieval Augmented Generation)
Dış bilgi kaynaklarından veri çekerek yanıt üreten AI mimarisi.
RLHF
İnsan tercihlerinden öğrenerek modeli iyileştiren eğitim yöntemi.
Rate Limiting
API kullanımını belirli bir hızla sınırlandırma mekanizması.
Reasoning (Akıl Yürütme)
AI'ın mantık zinciri kurarak karmaşık problemleri çözme yeteneği.
Red Teaming
AI sistemlerinin güvenlik açıklarını bulmak için yapılan saldırı testleri.
Reinforcement Learning (Pekiştirmeli Öğrenme)
Deneme-yanılma ve ödül mekanizmasıyla öğrenen AI yaklaşımı.
Replika
Yapay zeka destekli sanal arkadaşlık ve sohbet uygulaması.
Replit
Tarayıcıda kod yazma ve çalıştırmaya yarayan bulut geliştirme platformu.
Replit Agent
Replit'in doğal dil komutlarıyla uygulama geliştiren AI ajanı.
Runway
AI destekli video düzenleme ve üretim araçları sunan yaratıcı platform.
SAM (Segment Anything Model)
Meta'nın herhangi bir görüntüde nesne segmentasyonu yapan modeli.
SLM (Small Language Model)
Milyarlarca yerine milyonlarca parametre içeren kompakt dil modeli.
Safety (Güvenlik)
AI sistemlerinin zararlı çıktılar üretmesini önleme çabaları.
Sam Altman
OpenAI'ın CEO'su, AI endüstrisinin en tanınmış yüzlerinden biri.
Semantic Search (Anlamsal Arama)
Kelime eşleşmesi yerine anlam benzerliğine dayalı arama.
Ses Klonlama
Bir kişinin sesini taklit edebilen yapay ses üretme.
Ses Tanıma (ASR)
Konuşmayı metne dönüştüren yapay zeka teknolojisi.
Sora
OpenAI'ın metin açıklamalarından gerçekçi video üreten modeli.
Stability AI
Stable Diffusion'ı geliştiren, açık kaynak AI odaklı Londra merkezli şirket.
Stable Diffusion
Stability AI'ın geliştirdiği açık kaynaklı görsel üretim modeli.
Streamlit
Python ile hızlı web uygulamaları oluşturmaya yarayan framework.
Summarization (Özetleme)
Uzun metinleri kısa ve öz hale getiren NLP görevi.
Suno
Metin açıklamalarından şarkı ve müzik üreten AI platformu.
Synthetic Data (Sentetik Veri)
Gerçek veriye benzer şekilde AI ile üretilen yapay veri.
System Prompt
AI'ın davranışını ve kişiliğini tanımlayan gizli başlangıç talimatı.
TPU (Tensor Processing Unit)
Google'ın AI hesaplamaları için tasarladığı özel işlemci.
Temperature
Model çıktısındaki rastgeleliği kontrol eden parametre.
TensorFlow
Google'ın geliştirdiği açık kaynak makine öğrenmesi kütüphanesi.
Text-to-Image
Metin açıklamalarından görsel üreten AI sistemi.
Text-to-Speech (TTS)
Yazılı metni sesli konuşmaya dönüştüren teknoloji.
Text-to-Video
Metin açıklamalarından video içerik üreten AI teknolojisi.
Token
AI modellerinin metni işlerken kullandığı temel birim.
Tokenization (Tokenizasyon)
Metni modelin işleyebileceği token'lara bölme işlemi.
Top-K Sampling
En yüksek olasılıklı K seçenekten rastgele seçim yapan örnekleme.
Top-P Sampling
Kümülatif olasılığı P'ye ulaşan seçeneklerden örnekleme.
Transformer
Attention mekanizmasına dayanan, modern AI'ın temel mimarisi.
Turing Testi
Makinenin insan zekasını taklit edip edemeyeceğini ölçen test.
Unsupervised Learning (Denetimsiz Öğrenme)
Etiketsiz veriden kalıplar keşfeden makine öğrenmesi yaklaşımı.
Upscaling
Düşük çözünürlüklü görselleri AI ile yüksek çözünürlüğe çıkarma.
VAE (Variational Autoencoder)
Veriyi sıkıştırıp yeni örnekler üretebilen üretken model.
Vektör Veritabanı
Embedding'leri saklayıp benzerlik araması yapan özel veritabanı.
Veo
Google'ın geliştirdiği yüksek kaliteli video üretim modeli.
Video Üretimi (AI)
Yapay zeka kullanarak yeni video içerikler oluşturma.
Vision Transformer (ViT)
Transformer mimarisini görsel işlemeye uygulayan model.
Voice Cloning
Bir kişinin sesinin AI ile kopyalanması teknolojisi.
Weaviate
Açık kaynaklı, GraphQL destekli vektör arama veritabanı.
Whisper
OpenAI'ın geliştirdiği açık kaynaklı konuşma tanıma modeli.
Windsurf
Codeium tarafından geliştirilen AI destekli kod editörü.
Word2Vec
Kelimeleri vektör uzayında temsil eden öncü embedding yöntemi.
Wrapper
Mevcut AI modellerini sarmalayarak yeni arayüz sunan uygulama.
XLNet
BERT'in sınırlamalarını aşmak için geliştirilen dil modeli.
YOLO (You Only Look Once)
Gerçek zamanlı nesne tespiti için optimize edilmiş model ailesi.
Yapay Genel Zeka (AGI)
Her türlü zihinsel görevi insan seviyesinde yapabilecek varsayımsal AI.
Yapay Sinir Ağı
İnsan beyninden esinlenen, katmanlı düğümlerden oluşan hesaplama modeli.
Yapay Zeka Asistanı
Kullanıcıların sorularını yanıtlayan, görevlerini tamamlamalarına yardımcı olan AI.
Yapay Zeka Düzenlemesi
AI sistemlerinin kullanımını yöneten yasal ve politik çerçeve.
Yapay Zeka Etiği
AI geliştirme ve kullanımında ahlaki ilkeler ve sorumluluklar.
Zephyr
Hugging Face'in RLHF ile eğittiği açık kaynaklı dil modeli.
Zero-Shot Learning
Hiç örnek görmeden yeni görevleri yerine getirebilme yeteneği.
n8n
Görsel iş akışı oluşturmaya yarayan açık kaynaklı otomasyon platformu.
xAI
Elon Musk'ın kurduğu, Grok modelini geliştiren AI şirketi.
Üretken Yapay Zeka
Metin, görsel, ses veya video gibi yeni içerikler oluşturabilen AI.
İleri Besleme (Feed Forward)
Bilginin sadece girişten çıkışa doğru aktığı sinir ağı türü.
İçerik Moderasyonu
Platformlardaki zararlı veya uygunsuz içerikleri tespit ve filtreleme.